Dyrektor zoo zastępuje prawdziwego słonia gumową atrapą, aby tanio wykonać urzędowy plan. Gdy lekki słoń odlatuje na oczach uczniów, kłamstwo zostaje ujawnione. Opowiadanie krytykuje propagandę, biurokratyczne pozorowanie sukcesu i system niszczący zaufanie do instytucji. „Słoń” Sławomira Mrożka to krótkie opowiadanie groteskowe ze zbioru pod tym samym tytułem. Utwór przedstawia absurdalną próbę zastąpienia prawdziwego słonia gumową […]
„Antygona w Nowym Jorku” Janusza Głowackiego to dramat opublikowany w 1992 roku. Utwór nawiązuje do „Antygony” Sofoklesa, ale przenosi antyczny konflikt do współczesnego Nowego Jorku. Akcja rozgrywa się przede wszystkim w Tompkins Square Park, który przez wiele lat był miejscem schronienia osób bezdomnych. Bohaterami są Anita, Sasza i Pchełka, emigranci oraz ludzie wykluczeni ze społeczeństwa. […]
„Mała Apokalipsa” Tadeusza Konwickiego to powieść wydana w 1979 roku w drugim obiegu przez Niezależną Oficynę Wydawniczą NOWA. Była jednym z najważniejszych utworów polskiej literatury opozycyjnej okresu PRL-u. Powieść przedstawia jeden dzień z życia bezimiennego pisarza mieszkającego w Warszawie. Bohater otrzymuje od działaczy opozycji propozycję dokonania samospalenia przed Pałacem Kultury i Nauki. Akt ma być […]
„Mistrz i Małgorzata” Michaiła Bułhakowa to jedna z najważniejszych powieści XX wieku. Jest utworem niezwykle wielowarstwowym, łączącym satyrę polityczną, fantastykę, romans, powieść filozoficzną, groteskę, historię biblijną i refleksję nad rolą sztuki. Bułhakow pracował nad powieścią przez wiele lat. Pierwsze wersje powstawały pod koniec lat 20. XX wieku, a autor poprawiał tekst aż do śmierci w […]
Bruno Schulz żył w latach 1892–1942. Był polskim pisarzem, rysownikiem, grafikiem i nauczycielem pochodzenia żydowskiego. Większość życia spędził w Drohobyczu, galicyjskim mieście, które stało się najważniejszą przestrzenią jego wyobraźni literackiej. Schulz pozostawił stosunkowo niewielki dorobek, ale jest uznawany za jednego z najwybitniejszych polskich prozaików XX wieku. „Sklepy cynamonowe” zostały opublikowane pod koniec 1933 roku, choć […]
„Proces” Franza Kafki to jedna z najważniejszych powieści XX wieku. Utwór powstawał w latach 1914–1915, ale Kafka go nie ukończył ani nie wydał. Po śmierci pisarza rękopis opracował i opublikował jego przyjaciel Max Brod. Pierwsze wydanie ukazało się w 1925 roku. Kafka pozostawił po sobie nieuporządkowane rozdziały i fragmenty. Max Brod podjął decyzję o ich […]
Eseistyka Gustawa Herlinga-Grudzińskiego stanowi bardzo ważną część jego twórczości. Autor „Innego świata” był nie tylko prozaikiem i świadkiem totalitaryzmu, lecz także krytykiem literatury, komentatorem politycznym i uważnym odbiorcą malarstwa. Jego eseje często łączą opis dzieła sztuki z refleksją historyczną, religijną i moralną. Obraz nie jest dla niego wyłącznie układem kolorów i form. Staje się punktem […]
„Kordian” Juliusza Słowackiego to jeden z najważniejszych dramatów polskiego romantyzmu. Pełny tytuł utworu brzmi: „Kordian. Część pierwsza trylogii. Spisek koronacyjny”. Słowacki planował więc większą całość, ale kolejne części trylogii nie powstały. Dramat został napisany w 1833 roku, po klęsce powstania listopadowego, i wydany anonimowo w Paryżu w 1834 roku. Dzieło powstało na emigracji i jest […]
„Pani Bovary” Gustawa Flauberta to jedna z najważniejszych powieści europejskiego realizmu. Utwór przedstawia los Emmy Bovary, młodej kobiety, która nie potrafi zaakceptować zwyczajności prowincjonalnego życia i próbuje urzeczywistnić wyobrażenia zaczerpnięte z romansów. Powieść była najpierw publikowana w odcinkach w czasopiśmie „Revue de Paris”. W 1857 roku ukazała się w wydaniu książkowym. Flaubert, wydawca oraz drukarz […]
„Martwe dusze” Mikołaja Gogola to satyryczna powieść, którą autor określił mianem poematu. Pierwsza część została opublikowana w 1842 roku. Gogol planował dalsze części dzieła, ale zamiaru nie zrealizował. Zachowały się jedynie fragmenty części drugiej, której rękopis pisarz częściowo spalił. Akcja koncentruje się na Pawle Iwanowiczu Cziczikowie, który przybywa do prowincjonalnego miasta i rozpoczyna niezwykłą działalność. […]