Krzysztof Kamil Baczyński żył w latach 1921–1944. Był poetą, rysownikiem, żołnierzem Armii Krajowej i jednym z najważniejszych przedstawicieli pokolenia Kolumbów. Jego twórczość stała się symbolem młodości zniszczonej przez II wojnę światową. Baczyński pisał o katastrofie historii, utracie niewinności, obowiązku walki, lęku przed śmiercią, odpowiedzialności moralnej i miłości, która pozwalała na chwilę przeciwstawić się wojennemu zniszczeniu. […]
Miron Białoszewski żył w latach 1922–1983. Był poetą, prozaikiem, dramatopisarzem, aktorem i twórcą eksperymentalnego teatru. Należy do najbardziej oryginalnych polskich autorów XX wieku. Interesowała go codzienność, język mówiony, przedmioty pozornie niegodne poezji, życie miasta oraz sposób, w jaki człowiek zapamiętuje i opowiada własne doświadczenia. Urodził się 30 czerwca 1922 roku w Warszawie i pozostał z […]
Kazimierz Przerwa-Tetmajer żył w latach 1865–1940. Był poetą, prozaikiem, nowelistą, dramaturgiem i jednym z najbardziej rozpoznawalnych twórców Młodej Polski. W swojej poezji potrafił wyrazić najważniejsze nastroje przełomu XIX i XX wieku: pesymizm, poczucie wyczerpania kultury, kryzys dawnych wartości, fascynację sztuką, pragnienie ucieczki od cierpienia, zachwyt nad przyrodą Tatr oraz zainteresowanie cielesnością i miłością. Urodził się […]
Julian Przyboś żył w latach 1901–1970. Był poetą, eseistą, nauczycielem i jednym z najważniejszych przedstawicieli Awangardy Krakowskiej. Jego twórczość wyróżniają skondensowany język, dynamiczna metafora, przestrzenne komponowanie obrazu oraz przekonanie, że wiersz powinien być precyzyjnie skonstruowany. Awangarda Krakowska rozwijała się w latach dwudziestych XX wieku wokół czasopisma „Zwrotnica” i programu Tadeusza Peipera. Jej twórcy interesowali się […]
Dyrektor zoo zastępuje prawdziwego słonia gumową atrapą, aby tanio wykonać urzędowy plan. Gdy lekki słoń odlatuje na oczach uczniów, kłamstwo zostaje ujawnione. Opowiadanie krytykuje propagandę, biurokratyczne pozorowanie sukcesu i system niszczący zaufanie do instytucji. „Słoń” Sławomira Mrożka to krótkie opowiadanie groteskowe ze zbioru pod tym samym tytułem. Utwór przedstawia absurdalną próbę zastąpienia prawdziwego słonia gumową […]
„Antygona w Nowym Jorku” Janusza Głowackiego to dramat opublikowany w 1992 roku. Utwór nawiązuje do „Antygony” Sofoklesa, ale przenosi antyczny konflikt do współczesnego Nowego Jorku. Akcja rozgrywa się przede wszystkim w Tompkins Square Park, który przez wiele lat był miejscem schronienia osób bezdomnych. Bohaterami są Anita, Sasza i Pchełka, emigranci oraz ludzie wykluczeni ze społeczeństwa. […]
„Mała Apokalipsa” Tadeusza Konwickiego to powieść wydana w 1979 roku w drugim obiegu przez Niezależną Oficynę Wydawniczą NOWA. Była jednym z najważniejszych utworów polskiej literatury opozycyjnej okresu PRL-u. Powieść przedstawia jeden dzień z życia bezimiennego pisarza mieszkającego w Warszawie. Bohater otrzymuje od działaczy opozycji propozycję dokonania samospalenia przed Pałacem Kultury i Nauki. Akt ma być […]
„Mistrz i Małgorzata” Michaiła Bułhakowa to jedna z najważniejszych powieści XX wieku. Jest utworem niezwykle wielowarstwowym, łączącym satyrę polityczną, fantastykę, romans, powieść filozoficzną, groteskę, historię biblijną i refleksję nad rolą sztuki. Bułhakow pracował nad powieścią przez wiele lat. Pierwsze wersje powstawały pod koniec lat 20. XX wieku, a autor poprawiał tekst aż do śmierci w […]
Bruno Schulz żył w latach 1892–1942. Był polskim pisarzem, rysownikiem, grafikiem i nauczycielem pochodzenia żydowskiego. Większość życia spędził w Drohobyczu, galicyjskim mieście, które stało się najważniejszą przestrzenią jego wyobraźni literackiej. Schulz pozostawił stosunkowo niewielki dorobek, ale jest uznawany za jednego z najwybitniejszych polskich prozaików XX wieku. „Sklepy cynamonowe” zostały opublikowane pod koniec 1933 roku, choć […]
„Proces” Franza Kafki to jedna z najważniejszych powieści XX wieku. Utwór powstawał w latach 1914–1915, ale Kafka go nie ukończył ani nie wydał. Po śmierci pisarza rękopis opracował i opublikował jego przyjaciel Max Brod. Pierwsze wydanie ukazało się w 1925 roku. Kafka pozostawił po sobie nieuporządkowane rozdziały i fragmenty. Max Brod podjął decyzję o ich […]