1815 – Kongres wiedeński

Po dwóch dekadach wojen rewolucyjnych i napoleońskich Europa stanęła przed koniecznością zaprowadzenia nowego ładu. W latach 1814–1815 obradował w Wiedniu Kongres Wiedeński – wielka konferencja dyplomatyczna z udziałem przedstawicieli niemal wszystkich państw europejskich, kierowana przez zwycięskie mocarstwa: Austrię (gospodarz – książę Klemens von Metternich), Rosję (car Aleksander I), Prusy, Wielką Brytanię i pokonaną lecz dopuszczoną […]

1804 – 1815 – Napoleon cesarzem Francuzów

W 1804 roku rewolucyjna Francja, po 15 latach od obalenia monarchii Burbonów, znów stała się monarchią – tyle że na czele z byłym rewolucyjnym generałem. Napoleon Bonaparte, zwycięski dowódca i od 1799 r. Pierwszy Konsul Francji, postanowił ugruntować swoją władzę. 2 grudnia 1804 r. w katedrze Notre-Dame w Paryżu odbyła się uroczysta koronacja: w obecności […]

1789 – Wybuch rewolucji francuskiej

14 lipca 1789 roku paryżanie zdobyli Bastylię – ponurą fortecę-więzienie będącą symboliem absolutnej władzy królewskiej. Szturm na Bastylię stał się punktem zwrotnym i symbolicznym początkiem rewolucji francuskiej. Wydarzenie to poprzedziły długotrwałe napięcia społeczne i polityczne we Francji: narastający kryzys finansowy państwa (ogromne długi), nieurodzaje i drożyzna, niezadowolenie stanu trzeciego (mieszczaństwa i chłopów) z przywilejów szlachty […]

1787 – Uchwalenie Konstytucji USA

Przedstawiciele trzynastu stanów amerykańskich zebrani na Konwencji Konstytucyjnej opracowali i podpisali Konstytucję Stanów Zjednoczonych – pierwszą w świecie nowożytną, spisaną konstytucję o tak szerokim zakresie. Dokument ten, po ratyfikacji przez poszczególne stany, wszedł w życie w 1789 roku, tworząc ramy prawno-ustrojowe nowego państwa. Konstytucja USA ustanowiła federacyjny ustrój związkowy, oparty na zasadzie trójpodziału władzy: władzę […]

1776 – Deklaracja niepodległości Stanów Zjednoczonych

W Filadelfii ogłoszono Deklarację Niepodległości Stanów Zjednoczonych Ameryki – dokument, w którym Trzynaście Kolonii brytyjskich w Ameryce Północnej proklamowało oderwanie się od Wielkiej Brytanii i utworzenie niezależnego państwa. Deklaracja, której głównym autorem był Thomas Jefferson, zawierała preambułę odwołującą się do praw naturalnych człowieka (prawo do życia, wolności i dążenia do szczęścia) oraz wyliczała długą listę […]

1773 – „Bostońskie picie herbaty”

W Bostonie (kolonia Massachussetts) doszło do wydarzenia, które zaostrzyło konflikt między Trzynastoma Koloniami w Ameryce a metropolią brytyjską i przyczyniło się do wybuchu wojny o niepodległość USA. Grupa amerykańskich kolonistów, sprzeciwiając się polityce podatkowej Wielkiej Brytanii, urządziła protest znany jako „Bostońskie picie herbaty” (Boston Tea Party). W nocy 16 grudnia 1773 r. członkowie radykalnej organizacji […]

1772–1795 – Rozbiory Polski (Polska Górą…?)

Niegdyś potężne państwo polsko-litewskie całkowicie zniknęło z mapy Europy na 123 lata. Aktu rozbiorów dokonały trzy sąsiednie mocarstwa: Rosja, Prusy i Austria, korzystając z wewnętrznego osłabienia Rzeczypospolitej (anarchia magnacka, słabość władzy centralnej) oraz chcąc wykorzystać jej terytorium do równoważenia swoich wpływów. Rozbiory Polski były wydarzeniem bezprecedensowym – pierwszy raz w nowożytnej historii mocarstwa w drodze […]

1769 – Maszyna parowa Jamesa Watta (umowny początek rewolucji przemysłowej)

Szkocki inżynier James Watt opatentował udoskonaloną maszynę parową wyposażoną w oddzielny kondensator. Choć pierwsze maszyny parowe istniały już wcześniej (np. model Newcomena z 1712 r.), to wynalazek Watta uczynił z nich urządzenia znacznie wydajniejsze i bardziej uniwersalne. Maszyna Watta mogła być wykorzystywana nie tylko do pompowania wody w kopalniach, ale dzięki wprowadzeniu ruchu obrotowego – […]

1756–1763 – Wojna siedmioletnia

Wojna siedmioletnia była pierwszym konfliktem o zasięgu naprawdę globalnym, toczonym równocześnie w Europie, Ameryce Północnej, na Karaibach, w Afryce, Indiach i na oceanach. Zmierzyły się w niej dwa obozy: z jednej strony Wielka Brytania i Prusy (wspierane przez mniejsze kraje niemieckie), z drugiej Francja, Austria, Rosja, a także Hiszpania (po stronie francuskiej) i Saksonia z […]

1700–1721 – Wielka wojna północna

Początek XVIII wieku przyniósł wielką rywalizację o dominację w Europie Północno-Wschodniej – Wielką wojnę północną (1700–1721). Przeciwko istniejącej od XVII w. potędze Szwecji (rządzonej przez młodego króla Karola XII) wystąpiła koalicja złożona z Rosji, Saksonii-Polski oraz Danii-Norwegii, z czasem dołączyła także Prusy i Hanower. Ambicją koalicjantów było przełamanie szwedzkiej hegemonii na Bałtyku i odzyskanie utraconych […]